Banka kayıtlarının TL olarak tutulması zorunluluğu nedeniyle, müşterilerden döviz cinsinden tahsilat yapılan dövize endeksli bireysel kredilerde, her taksit döneminde, müşterilerin yaptıkları ödemeler ile banka muhasebe kayıtları arasındaki kur farkından kaynaklanan tutarlara, Merkez Bankası talimatları gereğince, daha önceden belirlenen oranlarda KKDF+BSMV uygulanmakta olup, tahsil edilen KKDF+BSMV ilgili kurumlara aktarılmaktadır.

KKDF ve BSMV taksitin içindeki anapara kur farkı üzerinden belirli oranlarda tahsil edilmektedir.

Ödeme planlarında yer alan KKDF+BSMV tutarları kredi kâr’ı üzerinden hesaplanmakta olup, taksit tutarlarının içine dahil edilmiştir.

Anapara kur farkından kaynaklanan KKDF+BSMV tutarları ise sadece dövize endeksli bireysel kredilerde, kurlardaki artışlar üzerinden hesaplanarak taksit tutarlarına ilave olarak tahsil edilmektedir.

Taksit tarihindeki kurun kredi kullandırım kurundan yüksek olması durumunda (şayet yüksek değilse müşteriye herhangi bir yükümlülük doğmamaktadır), taksit tarihindeki kur ile kredi kullandırımındaki kur arasındaki farkın ilgili taksitin içindeki anapara ile çarpımı üzerinden BSMV ve KKDF matrahı hesaplanmakta olup; matrahlar üzerinden belirlenen oranlarda KKDF "%15" (konut kredisi hariç) ile BSMV "%5" (konut kredisi hariç) tutarları tahsil edilmektedir.

BSMV’de taksit günündeki kur ile kredi kullandırım kuru arasındaki fark dikkate alınırken, KKDF’de yeni uygulama 2008/14420 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı 30/12/2008 tarih ve 27096 sayılı resmi gazetede yayımlanmış ve yayım tarihinde yürürlüğe girmiş bulunmaktadır. Yeni uygulama ile birlikte taksit günündeki kur ile kredi kullandırım kuru arasındaki fark dikkate alınmaktadır.

Örnek I

Kredi tutarı: 5.000 USD
Kredi kullandırım kuru: 1,3000 TL.
Beşinci taksit günündeki döviz kuru: 1,4000 TL.
5. taksitin içindeki anapara: 150 USD

KKDF kur farkı : 1,4000 - 1,3000 = 0,1000 TL.
BSMV kur farkı : 1,4000 - 1,3000 = 0,1000 TL.

Müşteriden tahsil edilecek taksitin içindeki anapara kur farkından kaynaklanan KKDF ve BSMV tutarları :

KKDF matrahı =Taksitin içindeki anapara * KKDF kur farkı
KKDF tutarı = (Taksitin içindeki anapara * KKDF kur farkı) * (KKDF)
KKDF tutarı = (150 * 0,1000) * (0,15)
KDF tutarı = 2,25 TL.

BSMV matrahı = Taksitin içindeki anapara * BSMV kur farkı
BSMV tutarı = (150 * 0,1000) * (0,05)
BSMV tutarı = 0,75 TL

KKDF + BSMV tutarı = 2,25 + 0,75 = 3,00 TL

5. taksit tutarına ilave olarak müşteriden 3,00 TL tahsil edilecektir.

Örnek II

Kredi tutarı: 150.000 USD
Kredi kullandırım kuru: 1,3000 TL.
Beşinci taksit günündeki döviz kuru: 1,4200 TL.
5. taksitin içindeki anapara: 2.000 USD.

KKDF kur farkı : 1,4200 - 1,3000 = 0,1200 TL.
BSMV kur farkı : 1,4200 - 1,3000 = 0,1200 TL.

Müşteriden tahsil edilecek taksitin içindeki anapara kur farkından kaynaklanan KKDF ve BSMV tutarları :

KKDF matrahı = Taksitin içindeki anapara * KKDF kur farkı
KKDF tutarı = (Taksitin içindeki anapara * KKDF kur farkı) * (KKDF)
KKDF tutarı = (2.000 * 0,1200) * (0,15)
KKDF tutarı = 36 TL.

BSMV matrahı = Taksitin içindeki anapara * kur farkı
BSMV tutarı = (2.000 * 0,1200) * (0,05)
BSMV tutarı = 12,00 TL

KKDF + BSMV tutarı = 36 + 18 = 48 TL

5. taksit tutarına ilave olarak müşteriden 48 TL tahsil edilecektir.

Örnek Olay I

Bankamız tarafından 50.000 ABD Doları karşılığı dövize endeksli taksitli tüketici kredisi kullandırıldığını ve her taksit tutarının 1.000 ABD Doları karşılığı TL olduğunu kabul edelim. Her bir taksit tutarının içinde 100 ABD Doları kar payı, 5 ABD Doları Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi (BSMV) ve kar üzerinden 15 ABD Doları KKDF’nin yer aldığınız varsaydığımızda, aşağıda verilen döviz kurları da dikkate alınarak ilk üç taksit için kur farkı üzerinden fon kesintisinin şöyle hesaplanması gerekmektedir. (KKDF oranı % 15 olarak dikkate alınmıştır.)

Kredi kullandırım tarihindeki kur = 1,40 TL (Proje Kuru)
Birinci taksit ödeme tairihinde = 1,47 TL (Tahakkuk Kuru)
İkinci taksit ödeme tarihindeki kur = 1,42 TL (Tahakkuk Kuru)
Üçüncü taksit ödeme tarihindeki kur = 1,55 TL (Tahakkuk Kuru)

Birinci taksit ödemesi için kur farkı üzerinden KKDF kesintisinin hesaplanması:

Taksit içindeki anapara tutarı = 880 Dolar
Kur Farkı = 1,47 – 1,40 = 0,07 TL
KKDF’ye tabi tutar = 880 x 0,07 = 61,60 TL
KKDF kesintisi = 61,6 x 0,15 = 9,24 TL

İkinci taksit ödemesi için kur farkı üzerinden KKDF kesintisinin hesaplanması:

Taksit içindeki anapara tutarı = 880 Dolar
Kur Farkı = 1,42 – 1,40 = 0,02 TL
KKDF’ye tabi tutar = 880 x 0,02 = 17,60 TL
KKDF kesintisi = 17,6 x 0,15 = 2,64 TL

Üçüncü taksit ödemesi için kur farkı üzerinden KKDF kesintisinin hesaplanması:

Taksit içindeki anapara tutarı = 880 Dolar
Kur Farkı = 1,55 – 1,40 = 0,15 TL
KKDF’ye tabi tutar = 880 x 0,15 = 132 TL
KKDF kesintisi = 132 x 0,15 = 19,80 TL

Evet, erken kapama ve ara ödemelerde de anapara kur farkından kaynaklanan KKDF+BSMV tutarlarını ödemeniz gerekmektedir.

Hayır, müşterilerden tahsil edilecek kur farkından kaynaklanan KKDF+BSMV tutarları üzerinden banka’nın herhangi bir gelir elde etmesi söz konusu olmayıp, tahsil edilen tutarlar direkt olarak ilgili kurumlara aktarılmaktadır.

Bu uygulamamız 11 Şubat 2002 tarihinden itibaren Bankamızdan yeni dövize endeksli bireysel kredi kullanan tüm müşterilerimiz için geçerlidir.

Dövize endeksli kredilerde doğan kur farkları, 6802 Sayılı Gider Vergileri Kanunu’nun 28. ve devamı maddeleri ile Bakanlar Kurulu’nun 7 Haziran 1988 tarihli 19835 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanmış 88/12944 karar sayılı ve 15 Eylül 1995 tarihli 22405 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanmış 95/7267 karar sayılı kararnameleri gereği, Banka Sigorta Muamele Vergisi ile Kaynak Kullanımını Destekleme Fonu’na tabidir.

Evet, konu ile ilgili bireysel kredi sözleşmelerimizde ve DEK’ler için imzalatılan ek taahhütnamelerde hüküm bulunmaktadır.

Anapara kur farkından kaynaklanan KKDF+BSMV tutarının ödenmemesi kredi taksidinin ödenmemesi ile aynı sonucu doğurmaktadır.